RSS

Pojemności dyskietek

Artykuł dostępny również w językach:
Liczba odsłon: 163

Ci, któ­rzy nie od­puś­ci­li so­bie cał­kiem nau­ki his­torii kom­pu­te­ry­za­cji, pew­nie zna­ją po­jem­noś­ci naj­po­pu­lar­niej­szych for­ma­tów dy­skie­tek kom­pu­te­rów zgod­nych z IBM PC: 360 KB, 1.2 MB, 1.44 MB. Te „naz­wy” po­jem­noś­ci po­wsta­wa­ły jed­nak w cza­sach, gdy ma­ło kto przy­wią­zy­wał wa­gę do „czys­toś­ci” jed­nos­tek (fakt, że dzi­siaj też nie jest to po­pu­lar­na po­sta­wa). Jak wy­glą­da­ją za­tem po­jem­noś­ci dy­skie­tek za­pi­sa­ne zu­peł­nie po­praw­nie?

Pierwsze kom­pu­te­ry IBM PC za­pi­sy­wa­ły da­ne na dwóch stro­nach dys­kiet­ki 5¼" po czter­dzie­ści ście­żek z ośmio­ma sek­to­ra­mi na każ­dej. Dawało to 80 ście­żek po 8 sek­to­rów, a więc 640 sek­to­rów po 512 baj­tów każ­dy, w su­mie 320 KiB.

W mo­de­lu PC/XT licz­bę sek­to­rów na każ­dej ścież­ce pod­nie­sio­no do dzie­wię­ciu. Dyskietki DD wy­trzy­my­wa­ły to, a w efek­cie uzys­ki­wa­ło się 720 sek­to­rów da­ją­cych ra­zem 360 KiB po­jem­noś­ci. Zgadza się to z po­wszech­nie zna­ną „naz­wą” for­ma­tu.

Pojemność pa­mię­ci opera­cyj­nej mon­to­wa­nej w „pe­ce­tach” szyb­ko prze­kro­czy­ła 512 KiB i ko­niecz­ne sta­ło się zwięk­sze­nie po­jem­noś­ci dy­skie­tek. Stacje dys­ków za­sto­so­wa­ne w mo­de­lu PC/AT za­pi­sy­wa­ły na dys­kiet­kach 5¼" HD 80 ście­żek na stro­nę po 15 sek­to­rów każ­da. Razem da­je to 2 400 sek­to­rów i 1 200 KiB, a w prze­li­cze­niu na me­ga­baj­ty — 1.17 MiB. Widać tu pierw­szą nie­zgod­ność spo­wo­do­wa­ną po­pu­lar­nym „dzie­sięt­nym” li­cze­niem po­jem­noś­ci przez użyt­kow­ni­ków.

Wraz z pre­mie­rą no­wej ro­dzi­ny PS/2 fir­ma IBM do­ko­na­ła zmia­ny no­śni­ka da­nych na dys­kiet­ki 3½" HD mie­szczą­ce dwie stro­ny po 80 ście­żek z 18 sek­to­ra­mi po 512 baj­tów. Sumaryczna po­jem­ność dys­kiet­ki to 2 880 sek­to­rów i 1 440 KiB, a to da­je 1.40 MiB. Znów to sa­mo: po­pu­lar­na naz­wa „1.44 mega” jest nie­po­praw­na, choć nie li­czył­bym na jej ko­rek­tę — wcześ­niej sta­cje dys­ków w ogó­le znik­ną z uży­wa­nych przez nas kom­pu­te­rów.

Na ko­niec jesz­cze dla ścis­ło­ści: po­da­ne po­wy­żej po­jem­noś­ci obo­wią­zu­ją przed for­ma­to­wa­niem i są fi­zy­cz­ny­mi po­jem­noś­cia­mi noś­ni­ków. System pli­ków zaj­mu­je zaw­sze kil­ka­dzie­siąt ki­lo­baj­tów w za­leż­noś­ci od ty­pu i wer­sji. Dla przy­kła­du, z 1.40 MiB po­jem­noś­ci dys­kiet­ki 3½" HD po sfor­ma­to­wa­niu w sys­te­mie pli­ków FAT po­zos­ta­je użyt­kow­ni­ko­wi oko­ło 1.38 MiB wol­nej prze­strze­ni do wy­ko­rzys­ta­nia.